Organisatie

Op het Russisch Ereveld in Leusden, naast de Amersfoortse begraafplaats Rusthof, liggen 865 oorlogsslachtoffers uit de voormalige Sovjet-Unie begraven. In september 1941 kwamen op de veelosplaats bij station Amersfoort 101 krijgsgevangenen aan uit Centraal-Azië, vermoedelijk hoofdzakelijk uit Oezbekistan. Ze waren gevangen genomen aan het Oostfront, niet lang na de Duitse inval in de Sovjet-Unie. De soldaten waren in lompen gehuld en na een lange treinreis oogden ze desolaat, vies en hongerig. De Duitsers beschouwden deze Aziatische bolsjewisten als Untermenschen en hebben hen als zodanig behandeld. De Amersfoortse bevolking toonde vooral medelijden.

Ook tijdens hun verblijf in Kamp Amersfoort werden de Russen, zoals ze werden genoemd, beestachtig behandeld. Binnen een halfjaar overleden 24 van hen aan honger, ziekte en mishandeling. De kamparts plaatste twee van hun schedels als curiosa in zijn werkkamer. Op 9 april 1942 werden de overgebleven 77 gefusilleerd. Het zou de op één na grootste massa-executie in Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog blijken te zijn. Op de plaats van de executie is een monument opgericht, waar de Stichting Russisch Ereveld sinds 2012 jaarlijks een herdenking houdt. 

Na de oorlog werden hun stoffelijke overschotten herbegraven op Rusthof. Langzaamaan raakten ze daar in de vergetelheid. Hun namen zijn nooit bekend geworden. Op het American Battlefield in het Limburgse Margraten lagen nog eens 691 soldaten uit de Sovjet-Unie begraven. Zij vochten in het Rode Leger, toen zij krijgsgevangene werden gemaakt door de Duitsers en overgebracht naar een kamp, onder meer Stalag VI A in Hemer en Stalag VIK in Stukenbrock. Velen kwamen terecht in het Ruhrgebied, waar ze onder erbarmelijke omstandigheden moesten werken. De meeste van de 691 in Margraten begraven Sovjetsoldaten bezweken aan ziekte in de laatste dagen van de oorlog of in de eerste dagen en weken na de bevrijding. Het Amerikaanse leger had hen opgenomen in ziekenhuizen in Duitse plaatsen als Lüdenscheid, Hamm, Dortmund en Bad Lippspringe. Na hun dood – vaak door tuberculose – werden hun stoffelijke overschotten overgebracht naar het dichtstbijzijnde Battlefield buiten Duitsland, zodat geen geallieerde oorlogsslachtoffers op vijandelijk grondgebied begraven hoefden te worden.

Na de oorlog wilden de autoriteiten van de begraafplaats in Margraten een permanent ereveld voor uitsluitend Amerikaanse soldaten maken. De soldaten uit de Sovjet-Unie werden overgebracht naar Amersfoort, waar al de 101 in en nabij Kamp Amersfoort overleden ‘Russen’ begraven lagen. Amersfoort fungeerde dus als verzamelplaats voor in Nederland begraven slachtoffers uit de toenmalige Sovjet-Unie. Ook de stoffelijke overschotten van 73 dwangarbeiders en Sovjetsoldaten in Duitse dienst (vooral Georgiërs en Armeniërs) werden in Amersfoort herbegraven. Omdat op Rusthof onvoldoende ruimte was, werd een aparte begraafplaats aangelegd. Dit Russisch Ereveld werd op 18 november 1948 geopend door minister van oorlog W.F. Schokking.

De Stichting Russisch Ereveld beoogt:

  • onderzoek te doen naar het lot van de 865 soldaten uit de voormalige Sovjetunie die begraven liggen op het Sovjet Ereveld in Leusden;
  • hun nabestaanden op te sporen;
  • een bezoek aan het graf voor nabestaanden mogelijk te maken;
  • de nagedachtenis aan de soldaten levend te houden door middel van publicaties, audiovisuele en digitale producties;
  • het historische besef te vergroten en meer begrip te kweken voor de enorme offers die de bevolking van de verschillende toenmalige Sovjetrepublieken hebben gebracht tijdens de Tweede Wereldoorlog;
  • meer jongeren te bereiken en te betrekken bij de verschillende projecten.

Informatie

Type: Monumenten
Overkoepelende organisaties
Adres:
Postcode en plaats:
Regio: Eemland
Te bezoeken: Deze organisatie is te bezoeken.
Openingstijden:

Ereveld bezoeken

Openingstijden
1 november tot 1 maart van 08:00 tot 16:00 uur
1 maart tot 1 mei van 08:00 tot 19:00 uur
1 mei tot 1 september van 08:00 tot 21:00 uur
1 september tot 1 november van 08:00 tot 19:00 uur

Op de kaart

bij jou in de buurt

Utrecht

Amerikanen in Soesterberg

Soesterberg
Utrecht

De bewoners van Kasteel Amerongen

Margaretha Turnor
Utrecht

De Bataafse Revolutie (1795)

Franse bezetting
Amersfoort

Het Belgenmonument

Eerste Wereldoorlog
Utrechtse Heuvelrug

Buitenplaatsen - de trek naar de Heuvelrug

Buitenplaatsen
Binnenstad

De Bataafse opstand

Romeinen
Utrechtse Heuvelrug

De Engelse landschapstuin

Buitenplaatsen
Utrecht

De Stijl, 100 jaar jong

Rietveld Schröderhuis
Utrecht

De nachtmerrie van Wijk C

volksbuurten
Amersfoort

Eemlandse moderne kunstenaars

kunstenaars
Utrecht

Experimenteren met democratie

Schimmelpenninck
Nieuwegein

Gevecht bij Vreeswijk

Willem V
Utrechtse Heuvelrug

Genieten van een sigaar van eigen bodem

Amerongen
Woerden

Gebouwen op het boerenerf

boerderijen
Oudewater

Heksen testen in Oudewater

Heksenwaag
Utrechtse Heuvelrug

Huis Sparrendaal te Driebergen

Stichtse Lustwarande
Houten

Het leven op een fort

Waterlinies
De Ronde Venen

Het leven op de buitenplaats

Buitenplaatsen
Oudewater

Hennep uit Rusland

Touw
Binnenstad

De Hofbeer: Utrecht bespot

belasting
Woerden

Italiaanse inspiratie

schilderkunst
De Ronde Venen

Kunstenaars ontdekken de Vechtstreek

schilderkunst
Oudewater

Knotbomen

Knotboom
Utrecht

Kermis in Utrecht

vertier
Veenendaal

Mensen en machines in Veenendaal

Huisindustrie
Bunnik

Nieuwe Hollandse Waterlinie: Utrecht beschermd

Nieuwe Hollandse waterlinie
Utrecht

Nieuw leven voor de forten

Nieuwe Hollandse waterlinie
Amersfoort

Op de vlucht voor de oorlog

Eerste Wereldoorlog
Oudewater

Onrust in Oudewater

Hennep
Oudewater

Oudewater verrijst uit de as

Touwindustrie
Utrecht

‘Oranje Ka’, de moeder van Koningsdag

Niet geschikt voor onderdanigheid
Bunnik

Prachtheggen

heggen
Oudewater

Plaats delict Utrecht: De Oudewaterse Moord

Plaats delict Utrecht
Utrecht

Rietveld Schroderhuis, icoon van De Stijl

Rietveld Schröderhuis
Utrechtse Heuvelrug

Snuiven en roken

tabak
Utrecht

Spaanse heersers in Utrecht

Karel de Vijfde
Binnenstad

Sint Maarten

domkerk
Utrechtse Heuvelrug

Sporen door de Stichtse Lustwarande

stoomtram
Loenen

Theekoepels

Buitenplaatsen
Nieuwegein

Het trauma van Jutphaas

Utrechters in oorlog en vrede
Amersfoort

Tot hier: de annexatie van de gemeente Hoogland

Tot hier en niet verder!
De Ronde Venen

Tot hier: Op een onbewoond eiland

Vinkeveense plassen
Utrecht

Tot hier: slijkburgers voor een schone stad

Tot hier en niet verder!
De Ronde Venen

Tot hier: Fransen op rooftocht

Hollandse Waterlinie
Zederik

Tot hier: de slag op Lakerveld

Tot hier en niet verder!
Utrecht

Universiteit Utrecht: kennis in beweging

Anna Maria van Schurman
Wijk bij Duurstede

De uitdaging van het Utrechtse landschap

Germania Libera
Nederland

Utrecht Weidevogelland

open landschap
Utrecht

Utrecht als filmhoofdstad van Nederland

Nederlands Film Festival
Utrecht

De verbouwingen en restauraties van Kasteel de Haar

Etienne van Zuylen van Nijevelt
Utrecht

Verkeer in beweging

Utrechtse Heuvelrug
Utrechtse Heuvelrug

Vreemdeling in zijn eigen tijd

Maarten Maartens
Utrecht

Vrede van Utrecht

Vrede van Utrecht
Utrechtse Heuvelrug

Villa in de voortuin dankzij station Driebergen

Tweede Wereldoorlog
Bunschoten

Water op de wal

Watersnood
Woudenberg

Wederopbouwboerderijen Woudenberg

Wederopbouwboerderij
Driebergen-Rijsenburg

Werdorp, een verdwenen middeleeuws gehucht

middeleeuwen
Binnenstad

Het Zocherpark

utrecht
Zeist

Op pad met Gilde Zeist

Buitenplaatsen
Soest

Drama in Baarn: het Lot van Loterijman

Utrechters in oorlog en vrede
Utrecht

Nieuwegein in de Tweede Wereldoorlog

Utrechters in oorlog en vrede
Utrecht

Filmavond op Kasteel Amerongen

Buitenplaatsen
Maarssen

Belle van Zuylen-dag

Buitenplaatsen
Utrechtse Heuvelrug

Expositie Op de vlucht!

Utrechters in oorlog en vrede
Maarssen

Rondleiding: Cold Case Slot Zuylen

Plaats delict Utrecht
Utrechtse Heuvelrug

Deftige Dieren

Utrechtse Heuvelrug

Glans & Roest uit WOI

Eerste Wereldoorlog
Maarssen

Sporen van een Joods verleden in de Vechtstreek

Utrechters in oorlog en vrede
Utrecht

Themarondleiding: Powervrouwen die orgels douwen

Niet geschikt voor onderdanigheid
Woerden

Zij/Hij op de boerderij

Niet geschikt voor onderdanigheid
Nieuwegein

Tentoonstelling Anna van Rijn in Museum Warsenhoeck

Niet geschikt voor onderdanigheid
Woerden

De Hoogste Tijd – een eeuw vrouwenkiesrecht

Niet geschikt voor onderdanigheid
Utrecht

Vrouwen stemmen: 100 jaar vrouwenkiesrecht 1919-2019

Niet geschikt voor onderdanigheid
Maarssen

Barok langs de Vecht

Buitenplaatsen
Utrechtse Heuvelrug

Kerst 1918 op Kasteel Amerongen

Buitenplaatsen
Utrechtse Heuvelrug

Fietsroutes Eerste Wereldoorlog

Eerste Wereldoorlog
Utrechtse Heuvelrug

Klompenpad Aderwinkelpad

Utrechtse Heuvelrug

Klompenpad Cotlandenpad

Utrechtse Heuvelrug

Klompenpad Stoetwegenpad

Utrechtse Heuvelrug

Amerongen Inspireert

Amersfoort

Archief Eemland

Eerste Wereldoorlog
Soest

Boerderij Het Gagelgat

Boerderijen en Erven
De Bilt

Boerderijen Stichting Utrecht (BSU)

Boerderijen en Erven
Vleuten-De Meern

Castellum Hoge Woerd

Buitenplaatsen
Binnenstad

Domkerk

Binnenstad

DOMunder

De Ronde Venen

Fort bij Abcoude

Oudewater

Hoeve Willeskop

Boerderijen en Erven
Utrechtse Heuvelrug

Huis Doorn

Eerste Wereldoorlog
Utrechtse Heuvelrug

Kasteel Amerongen

Eerste Wereldoorlog
Utrecht

Kasteel de Haar

Neogotiek in Utrecht
Loenen

Kasteel Loenersloot

Buitenplaatsen
Wijk bij Duurstede

Museum Dorestad

Soest

Nationaal Militair Museum

Eerste Wereldoorlog
Utrechtse Heuvelrug

Oudheidkamer Doorn

Utrecht

SABINE

Rhenen

Stichting De Greb

Utrechters in oorlog en vrede
Maarssen

Streekmuseum Vredegoed

Boerderijen en Erven
Maarssen

Vechtstreekmuseum

Buitenplaatsen
Utrechtse Heuvelrug

Von Gimborn Arboretum

Buitenplaatsen
Utrecht

Stadsavonturen

Buitenplaatsen
Utrechtse Heuvelrug

Historische moestuin Bartimeus

Buitenplaatsen
Renswoude

Grebbelinie Bezoekerscentrum

Waterlinies
De Bilt

Spelletjesboek

Als je niet reist, kom je nergens
meer